Creatieve AI-workshops voor basisscholen
Terug naar MAKO

AI begrijpen · Groep 5–8 · 60 minuten

Zelf de computer zijn

Speel met de klas een netwerk van simpele rekenregels. Ontdek wat een model wel en niet kan.

Deze les in het kort

Voor wie
Groep 5–8 · richtleeftijd 8–12 jaar. We stemmen de begeleiding af op het niveau.
Duur & groep
60 minuten · basisgroep tot 8 leerlingen. Meer leerlingen? We bespreken graag de mogelijkheden.
Dit zet je klaar
Laptop of tablet per tweetal, met toetsenbord waar nodig, Wifi voor live tools; papier en potloden als alternatief, Door de begeleider gekozen controlebronnen. Een scherm voor de gezamenlijke uitleg is handig.
Vooraf weten
Geen AI- of programmeerervaring nodig. Een begeleider helpt bij het lezen en uitvoeren van de stappen. Test de wifi en toegang vóór de les.

Lesvoorbeeld · daarna maak jij jouw eigen versie

Een kaartje door drie stations

INVOERdriehoekREGELdrie hoeken?UITVOERroute linksControle: klopt de gekozen route?
Schematisch lesvoorbeeld · een kaartje door drie stations
1. Invoer

groene driehoek

2. Station 1

groen gaat links

3. Station 2

drie hoeken gaat boven

Je kunt elke beslissing volgen. Dit kaartjesspel laat regels zien; het is geen volledig model van een menselijk brein of grote AI.

Probeer alvast: Voorspel de route van een blauwe cirkel.

Jouw route door deze workshop

Zes lesblokken in één workshopmap. Je kunt terug om te verbeteren. Begin bij blok één of ga verder waar je was.

0 van 6 lesblokken afgevinkt · proefles op dit apparaat

  1. 1Jouw uitdaging5 minuten
  2. 2Word een knooppunt10 minuten
  3. 3Maak een netwerk15 minuten
  4. 4Verander een regel10 minuten
  5. 5Leg de beperking uit10 minuten
  6. 6Laat zien, kijk terug en bewaar10 minuten

De proefles en de lokale oefeningen gebruiken geen maakenergie. Voor een nieuwe AI-generatie zie je eerst de prijs en spreekt je begeleider het budget af.

Je kunt alle oefeningen en lesblokken zonder betaalde AI proberen. Nieuwe AI-generatie vraagt een account, een actieve modelkoppeling en afgesproken maakenergie. Een voorbeeld of lokale oefening is geen nieuwe AI-generatie.

Dit leren leerlingen

  • Je leert invoer en uitvoer onderscheiden.
  • Je leert eenvoudige beslisregels uitvoeren.
  • Je leert een model van een echte computer onderscheiden.
Het volledige lesplan voor begeleiders

De les, stap voor stap

  1. 1. Jouw uitdaging · 5 minuten

    Speel met de klas een netwerk van simpele rekenregels. Ontdek wat een model wel en niet kan.

    Bekijk opdracht, voorbeeld en controle
    1. Lees samen het doel: Een netwerkkaart en je eigen uitleg van invoer, regels en uitvoer.
    2. Schrijf wat je al weet en wat je wilt uitzoeken.
    3. Spreek met de begeleider af welke tools en welk budget beschikbaar zijn.

    Controle: Je kunt in één zin zeggen wat je gaat maken of onderzoeken.

  2. 2. Word een knooppunt · 10 minuten

    We spelen een versimpeld model; dit is geen echte AI-training.

    Bekijk opdracht, voorbeeld en controle
    1. Vorm tweetallen.
    2. De eerste krijgt een kaart met twee kenmerken, de tweede een regel.
    3. Geef alleen de kenmerken door.

    Controle: Je bent klaar als: de ontvanger gebruikt alleen de ontvangen informatie.

  3. 3. Maak een netwerk · 15 minuten

    Een tussenstap verandert de informatie.

    Bekijk opdracht, voorbeeld en controle
    1. Maak drie stations: kleur bekijken, vorm bekijken en een keuze maken.
    2. Gebruik pijlen om berichten door te geven.

    Controle: Je bent klaar als: je kunt de route van één kaart terugvolgen.

  4. 4. Verander een regel · 10 minuten

    Dezelfde invoer kan met een andere regel iets anders opleveren.

    Bekijk opdracht, voorbeeld en controle
    1. Voorspel eerst de uitkomst.
    2. Verander daarna één regel en speel dezelfde kaart opnieuw.

    Voorbeeldopdracht aan AI

    Leg met maximaal drie korte zinnen uit wat invoer, een tussenstap en uitvoer zijn. Gebruik mijn kaartjesnetwerk als voorbeeld. Zeg duidelijk dat dit een vereenvoudigde uitleg is.

    Controle: Je bent klaar als: je noteert voorspelling en uitkomst apart.

  5. 5. Leg de beperking uit · 10 minuten

    Onze kaartjes laten maar een klein stukje zien.

    Bekijk opdracht, voorbeeld en controle
    1. Teken je netwerk.
    2. Schrijf wat mensen kozen: voorbeelden, kenmerken en regels.
    3. Benoem wat deze oefening niet laat zien.

    Controle: Je bent klaar als: je noemt minstens één verschil met een echt getraind AI-model.

  6. 6. Laat zien, kijk terug en bewaar · 10 minuten

    Jouw eindproduct: Een netwerkkaart en je eigen uitleg van invoer, regels en uitvoer.

    Bekijk opdracht, voorbeeld en controle
    1. Laat een klasgenoot jouw resultaat bekijken. Vraag één concrete tip.
    2. Schrijf wat jij bedacht, wat AI hielp doen en wat je hebt gecontroleerd.
    3. Controleer je stappen, doe de quizvragen en open Mijn lesportfolio.
    4. Download het lesbestand en portfolio. Media bewaar je apart in de maaktool.

    Controle: Je hebt een bewaard resultaat en kunt één eigen keuze uitleggen.

Docentenhandleiding en werkblad →

Dit neem je mee

Een netwerkkaart en je eigen uitleg van invoer, regels en uitvoer.

Je bewaart opdrachten, proefresultaten en je terugblik in het lesportfolio. Bewaar ook de export van je gemaakte beelden, geluid of game.

Voorbereiding & kosten

Laptop of tablet per tweetal, met toetsenbord waar nodig · Wifi voor live tools; papier en potloden als alternatief · Door de begeleider gekozen controlebronnen

De proefles kost geen AI-credits. De kosten van live AI hangen af van model, instellingen en aantal versies. De begeleider controleert de prijs vóór elke opdracht. Er is nog geen geverifieerde creditbegroting per nieuwe module.

Zo controleer je het resultaat

Voorspel waar een nieuw kaartje uitkomt, voer het door en verander één regel om het verschil te zien.

Voor ieder niveau

Beginnen: Werk met één voorbeeld en je begeleider aan: invoer en uitvoer onderscheiden.

Verder: Vergelijk twee versies en oefen: eenvoudige beslisregels uitvoeren.

Uitdaging: Ontwerp een eigen variant en laat een ander testen of je uitleg klopt: een model van een echte computer onderscheiden.

Plan B: zonder AI of internet

Voer de vier kernopdrachten met papier, tekeningen en de vooraf gekozen voorbeeld- of bronkaarten uit. Waar AI een voorstel zou doen, schrijft een klasgenoot een voorstel volgens jouw prompt. Label dit als rollenspel. Bewaar opdracht, voorstel, controle en verbetering naast elkaar. Eindproduct: Een netwerkkaart en je eigen uitleg van invoer, regels en uitvoer.

Aanknopingspunten bij digitaal creëren, kritisch onderzoeken en verantwoord AI-gebruik. Geen SLO-keurmerk of bewezen leerwinst.

Na deze workshop

Rond af met je eigen resultaat en één ontdekking. Bespreek samen welk onderwerp hierna past.

Volgend onderwerp in ai begrijpen →